Amortisman uygulaması hk. (04.04.2007)
T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Ankara Vergi Dairesi
Başkanlığı
(Mükellef Hizmetleri Usul
Grup Müdürlüğü)
Sayı :
B.07.1.GİB.4.06.18.02/32
Konu :
...................................GRUP MÜDÜRLÜĞÜNE
İlgi :
/2007 tarihli ve sayılı
yazınız.
.................
Vergi Dairesi Müdürlüğünün vergi numaralı mükellefi .............. tarafından
Başkanlığımıza verilen ve bir örneği ilgi yazınız ekinde gönderilen tarihli
dilekçede bahsedilen hususlar hakkında Müdürlüğümüz görüşüne aşağıda yer
verilmiştir.
Bilindiği üzere,
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 313 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “İşletmede
bir yıldan fazla kullanılan ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz
bulunan gayrimenkullerle 269 uncu madde gereğince gayrimenkul gibi değerlenen
iktisadi kıymetlerin, alet, edevat, mefruşat, demirbaş ve sinema filmlerinin
birinci kısımdaki esaslara göre tespit edilen değerinin, bu Kanun hükümlerine
göre yok edilmesi amortisman mevzuunu teşkil eder.” hükmü mevcut olup, 315
inci maddesinde ise; “Mükellefler amortismana tâbi iktisadî kıymetlerini
Maliye Bakanlığının tespit ve ilân edeceği oranlar üzerinden itfa ederler. İlân
edilecek oranların tespitinde iktisadî kıymetlerin faydalı ömürleri dikkate
alınır.” hükmüne yer verilmiş, söz konusu maddenin Bakanlığımıza verdiği
yetkiye istinaden amortismana tabi iktisadi kıymetler için uygulanacak “Faydalı
Ömür ve Amortisman Oranları” tespit edilmiş ve bu oranlar 333, 339 ve 365
sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri ile açıklanmıştır.
Diğer
taraftan, Kanunun 320 nci maddesinde; “Amortisman süresi, kıymetlerin
aktife girdiği yıldan başlar. Bu sürenin yıl olarak hesaplanması için
(1) rakamı mükellefçe uygulanan nispete bölünür.
Faaliyetleri
kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde
işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları binek otomobilleri hariç olmak
üzere, işletmelere ait binek otomobillerinin aktife girdiği hesap dönemi için ay
kesri tam ay sayılmak suretiyle kalan ay süresi kadar amortisman ayrılır.
Amortisman ayrılmayan süreye isabet eden bakiye değer, itfa süresinin son
yılında tamamen yok edilir.
Her yılın
amortismanı ancak o yıla ait değerlemede nazara alınabilir.
Amortismanın
herhangi bir yıl yapılmamasından veya ilk uygulanan nispetten düşük bir hadle
yapılmasından dolayı amortisman süresi uzatılamaz.”
hükmü yer almaktadır.
Öte
yandan, anılan Kanunun Geçici 5 inci maddesinde; “Bu Kanunun mer’iyete
girdiği tarihte veya müteakip yıllarda ticari, zirai veya mesleki kazançları
dolayısıyla yeniden Gelir Vergisine girecek veya basit usulden gerçek usule
geçecek olan mükellefler ile öteden beri faaliyete devam eden serbest meslek
erbabının amortismana tabi iktisadi kıymetleri maliyet bedeli, maliyet bedeli
bilinmiyorsa bizzat kendilerince alış tarihindeki rayice göre tahmin olunacak
bedeli ile değerlenir. Şu kadar ki, bu kıymetlerin alış tarihleri ile
mükellefiyete giriş veya gerçek usule geçiş tarihi arasındaki yıllara ait
amortismanlar tutarı bu değerden düşülür ve bakiyesinin amortismanına devam
olunur.” hükmü yer almakta olup, maliyet bedeli Kanunun 262 nci
maddesinde; iktisadi bir kıymetin iktisap edilmesi veyahut değerinin artırılması
münasebetiyle yapılan ödemelerle bunlara müteferri bilumum giderlerin toplamı
şeklinde tanımlanmıştır.
Buna göre,
yukarıda yer verilen Geçici 5 inci madde hükmü doğrultusunda, 2006 yılında satın
alınan amortismana tabi iktisadi kıymetlerin; maliyet bedeli, bu bedel
bilinmiyorsa bizzat mükellef tarafından alış tarihindeki rayice göre tahmin
olunacak bedel ile değerlenmesi suretiyle envantere alınması ve iktisap tarihi
ile mükellefiyete giriş tarihi arasındaki yıllara isabet eden amortismanlar
tutarının maliyet (rayiç) bedelinden düşülerek bakiyesinin 2007 ve müteakip
yıllarda Vergi Usul Kanununun 313, 315 ve 320 nci maddelerine göre amortismana
tabi tutulması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini arz ederim.
|